Tag Archives: bijbeuner

Wiskunde en The Wonder Years

Van 1988 tot 1994 werd de serie The Wonder Years in de VS uitgezonden. Het draaide hierbij om hoofdrolspeler Kevin Arnold, die in de jaren 60 gevolgd wordt van de laatste klassen van de lagere school tot halverwege de middelbare school. Wat The Wonder Years onderscheidde van andere series was het commentaar van de volwassen Kevin, die als verteller fungeert en terugkijkt op zijn jeugd, met zeer herkenbare observaties. Deze rol werd ingesproken door Daniel Stern, die het duidelijk buiten beeld beter doet dan in beeld, getuige zijn rol als boef in de Home Alone films.

Fred Savage, die Kevin Arnold speelde is geen wiskundige en heeft ook z'n zwevende ib niet laten verwijderen...Boring! (foto by Allen Light)
Fred Savage, die Kevin Arnold speelde, is geen wiskundige en heeft ook z’n zwevende rib niet laten verwijderen…Boring! (foto by Allen Light)

In de serie heeft Kevin 2 beste vrienden: zijn nerdy buurjongen Paul en vriendinnetje Winnie. Van de acteur die Paul speelde, circuleerde op Internet jarenlang het gerucht dat het de jonge Marilyn Manson betrof, voordat deze zijn zwevende rib liet verwijderen teneinde aan auto-fellatio te kunnen doen. Het eerste deel van dit gerucht is zeker niet waar.

Behalve geruchten is het Internet ook een bron van trivia en personen die het nodig vinden anderen lastig te vallen met hun triviale kennis. Filmfanaten doen dit vaak in de vorm van het Six Degrees of Kevin Bacon-spel. Dit is gebaseerd op het Six Degrees principe, dat stelt dat je via 6 connecties iedereen in de wereld kent. In Six Degrees of Kevin Bacon is het doel dus een willekeurige acteur in zo min mogelijk films met Kevin Bacon te verbinden, gebaseerd op het feit dat Kevin Bacon ooit beweerde met heel Hollywood te hebben samengewerkt. Het minimale aantal connecties tussen Kevin Bacon en een acteur is diens Bacon-nummer.

In de wiskunde bestaat er een soortgelijk nummer, het Erdos-nummer. Het gaat hierbij om de minste connecties tussen een wetenschapper en de wiskundige Paul Erdos, waarbij connecties bestaan uit het gezamenlijk publiceren van wetenschappelijke artikelen. Gezien Erdos zijn leven lang rondzwierf en onderdak kreeg bij collega’s, waar hij vervolgens mee publiceerde, kan hij vergeleken worden met Kevin Bacon qua centrale rol binnen hun vakgebied.

De meeste acteurs en wiskundigen hebben een Bacon- of Erdos-nummer, maar de combinatie is een stuk zeldzamer. Danica McKellar is echter een van de personen met een Erdos-Bacon-nummer. Haar Erdos-nummer is 4 en haar Bacon-nummer is 2, wat haar een Erdos-Bacon-nummer van 6 geeft. Toevallig speelde zij Winnie in de Wonder Years alvorens wiskunde te gaan studeren aan UCLA, waar ze summa cum laude afstudeerde. Inmiddels wordt ze ook genoemd in het Chayes-McKellar-Winn theorema, wat te maken heeft met ferromagnetische Ashkin Teller modellen, voor de geïnteresseerden…

Stephen Hawking deelt het Erdos-Bacon-nummer met McKellar, maar wint het toch om dat hij een van de slechts 20  a 30 mensen is die een Erdos-Bacon-Sabbath-nummer hebben. Het Black Sabbath-nummer van deze eindbaas is nummer is namelijk 2, wat z’n Erdos-Bacon-Sabbath-nummer 8 maakt.

Ferdinand Waldo Demara

Ferdinand Waldo Demara was een van de beste oplichters van de 20e eeuw. Moeiteloos deed hij zich voor als priester, universiteitsdocent of zelfs chirurg en voerde alle werkzaamheden uit die bij die banen hoorden, tot aan levensreddende operaties toe.

Ferdinand werd geboren in 1921 in Massachusetts. Van zijn kindertijd is niet zo veel bekend, behalve dat zijn familie hard geraakt werd door de crisis in de jaren 30. Op zijn 16e besloot hij hierop van huis weg te lopen. In tegenstelling tot de meeste weglopers kwam hij niet op straat terecht, maar werd hij monnik bij de Cisterciënzers. Alhoewel hij een grote belangstelling voor religie had, hield hij het toch niet vol in het klooster. Na een paar jaar nam hij dienst in het leger. Hier maakte hij voor het eerst gebruik van een valse naam voordat hij deserteerde.

Hij dook weer op in een abdij in Kentucky onder een andere naam. Het bleek de start te zijn van een reeks beroepen die Demara onder verschillende identiteiten uitvoerde. Zo werd hij onder andere oppasser in een sanatorium, psycholoog en docent aan een hogeschool. Helaas voor Demara werd hij gesnapt door de FBI die achter hem aan zaten voor z’n desertie en moest hij meer dan een jaar de gevangenis is.

Nadat hij uit de gevangenis kwam nam hij uiteraard weer een nieuwe identiteit aan, ditmaal die van priester John bij de broeders van de Christelijke leer, een oorspronkelijk Franse katholieke orde. De orde richtte zich op Christelijk onderwijs en Demara ging hier meteen mee aan de slag. Hij kreeg het voor elkaar om in Maine een college op te richten wat door de staat werd goedgekeurd. Hij was echter diep beledigd dat de orde hem niet voordroeg als rector en vond dat ze een belachelijke naam hadden gekozen voor het college. Dat was namelijk de naam van de oprichter van de orde. Demara kennende had hij er op gerekend dat het college naar hem (of in elk geval naar de naam die hij op dat moment gebruikte) zou worden genoemd.

Teleurgesteld besloot Demara de inzet te verhogen. Hij nam de identiteit aan van dokter Joseph Cyr, die hij kende via de orde en solliciteerde bij de Canadese marine. Normaal gesproken zouden er allerlei achtergrond checks gedaan worden, maar omdat de Koreaanse oorlog aan de gang was en er een schreeuwend tekort was aan chirurgen werd Demara ingescheept en vertrok hij binnen een week naar Korea als scheepschirurg.

Eenmaal in Korea aangekomen kreeg Demara de grootste test van zijn leven. Op zijn schip werden 16 gewonde Koreanen aan boord gehesen. Sommigen hadden zulke zware verwondingen dat ze zouden overlijden als er niet geopereerd werd. Gezien Demara de enige “chirurg” aan boord was, viel die taak op hem. Hij gaf bevel aan de operatiestaf om alles in gereedheid te brengen voor een aantal operaties en verschanste zich in zijn hut, waar hij binnen een paar uur zoveel mogelijk las over operaties van oorlogswonden. Hierna leidde hij een aantal succesvolle operaties waarbij hij onder andere een kogel verwijderde uit iemands buikholte en met enorme hoeveelheden penicilline voorkwam dat er infecties ontstonden.

Deze chirurgen hebben wel gewoon een opleiding gevolgd...
Deze chirurgen hebben wel gewoon een opleiding gevolgd…

Ironisch genoeg leidden zijn succesvolle operaties ook tot zijn ontmaskering als chirurg. In Canada verscheen namelijk een artikel in de krant over hoe hij een aantal Koreaanse levens had gered. De moeder van de echte Joseph Cyr nam hierop contact op met de marine en vertelde hen dat haar zoon gewoon een praktijk had in Canada en helemaal niet in Korea kon zitten. Toen dit nieuws werd verteld aan de commandant van het schip waar Demara op zat geloofde in eerste instantie niemand van de bemanning dit verhaal, zo goed had Demara zich in zijn rol ingeleefd. Uiteindelijk werd hij eervol ontslagen door de Canadese marine en de grens naar de VS over gezet.

Nadat Life Magazine een artikel over hem publiceerde in de jaren 60 werd het steeds moeilijker om incognito nieuwe identiteiten aan te nemen, te meer daar Demara steeds dikker was geworden en een opvallende fysieke verschijning was geworden. Zo werd hij na een half jaar als gevangenisbewaarder herkend door een gevangene, waarop hij werd ontslagen en werd hij ook ontmaskerd als leraar zonder diploma’s. Hij overleed in 1982 terwijl hij woonde in het ziekenhuis waar hij de laatste jaren van zijn leven had doorgebracht terwijl hij zich voordeed als kapelaan die de laatste riten toediende.

Bij haast alle banen en identiteiten die Demara had waren zijn leidinggevenden eigenlijk zeer tevreden over hem, ook als bleek dat hij helemaal niet opgeleid was voor de functie die hij vervulde. Hij handelde ook niet uit financieel gewin, maar omschreef zijn filosofie ooit eens als 2 belangrijke regels: In elke organisatie ligt er macht voor het oprapen die je kan gebruiken zonder anderen daarbij dwars te zitten. De tweede regel is als je macht wilt je dat dan niet in iemand anders domein moet zoeken, maar gewoon zelf een domein moet creëren.

Pål Enger en de Schreeuw

In 1988 speelde Pål Enger op semi-professioneel niveau voetbal in de Noorse competitie. Hiermee verdiende hij niet genoeg om rond te komen, maar als enige in het team had hij geen extra baan. Sterker nog, het viel 2 teamgenoten op dat hij elke week z’n trainingspak weggooide omdat hij geen zin had om het te wassen en maar een nieuwe kocht. Helaas voor Pål werkten z’n 2 ploeggenoten bij de politie en besloten ze hem te volgen als hij de stad in ging. Daar ontdekten ze dat hij enorm veel geld uitgaf. Nadat de politie hem betrapte op een van z’n inbraken kwamen ze erachter dat bij hem thuis een schilderij van Munch hing dat gestolen was, de Vampier, en dat hij achter een inbraak zat waar 5 miljoen aan juwelen werd buitgemaakt.

Edvard Munch werd erg bewonderd door Pål Enger
Edvard Munch werd erg bewonderd door Pål Enger

Nadat hij z’n straf hiervoor had uitgezeten roofde hij in 1994 op de openingsdag van de winterspelen in Noorwegen de Schreeuw van Munch, daarbij gebruik makend van de verminderde beveiliging in het museum waar het werk hing in verband met de spelen. In eerste instantie tastte de politie in het duister over de daders tot Pål een geboorte advertentie voor z’n dochter in de krant zette: “Ze kwam met een schreeuw ter wereld!”

In samenwerking met de Britse politie werd vervolgens een nepkoop in scene gezet en werd Pål alsnog gearresteerd. Doordat de Britse agenten op valse paspoorten het land in waren gekomen werd hij echter niet veroordeeld.

Je zou denken dat Pål het lot wel genoeg getart had, maar in de jaren na 1994 werd hij verschillende keren opgepakt voor diefstal. In 2004 was hij zelfs een tijdje verdachte toen een andere versie van de Schreeuw gestolen werd. In 2007 volgde hij een schildercursus in de gevangenis en in 2011 opende hij z’n eigen galerie met abstract werk. Het laatste nieuws over Pål is echter dat hij weer eens gezocht werd wegens een diefstal en dat hij in Zweden toevallig werd gesignaleerd in hetzelfde hotel waar de Noorse recherche een training volgde. Omdat de Noorse politie moest wachten op hun Zweedse collega’s om hem te arresteren ontkwam hij in eerste instantie. Later werd hij alsnog gearresteerd in Wales. Momenteel zit hij weer in de gevangenis; te dromen over schilderijen van Munch waarschijnlijk…

Bijbeuners: Brian Cox

Brian Cox is tegenwoordig vooral bekend als presentator van een aantal populair wetenschappelijke programma’s op de BBC. Daarnaast doet hij onderzoek bij de Large Hadron Collider van het CERN en is fellow van de Royal Academy. Op wetenschappelijk gebied dus zeker geen kleine jongen.

Voordat Brian hier echter bekend mee werd speelde hij toetsen in de band D:ream, welbekend van haar Britse nummer een hit “Things can only get better”. Het is niet ondenkbaar dat deze titel verwees naar de cijfers die Brian op de middelbare school haalde voor wiskunde want dat was een D voor z’n eindexamen. Indien dat niet het geval was kan het ook nog verwijzen naar de tijd die Brian op tv te zien is. Inmiddels is dat ongeveer elke week een half uur, maar in de clip voor things can only get better is hij precies 2 seconden te zien. Vanaf minuut 2.35